Jakie konsekwencje może spowodować prowadzenie samochodu pod wpływem narkotyków?

Jazda po narkotykach skutkować może odpowiedzialnością karną za przestępstwo albo wykroczenie, a w konsekwencji utratą prawa jazdy. Istotnie wzrasta liczba kierowców, którzy decydują się na prowadzenie pojazdu po zażyciu substancji psychoaktywnych. Istnieją możliwości, aby uniknąć utraty prawa jazdy w konsekwencji jazdy pod wpływem narkotyków lub po ich użyciu.
W niniejszym artykule szczegółowo omówię:

Jaka jest kwalifikacja prawna tego typu czynów?

Co grozi za jazdę pod wpływem narkotyków?

Jak przebiega badanie na obecność narkotyków?

 

Jazda po narkotykach – przestępstwo czy wykroczenie

Jazda po narkotykach może zostać zakwalifikowana jako przestępstwo albo wykroczenie. Na to, czy dany czyn zostanie zakwalifikowany jako przestępstwo lub wykroczenie decydujący wpływ ma stężenie narkotyków w organizmie kierowcy.

W przypadku wykroczenia karalne jest prowadzenie pojazdu po użyciu środków podobnie działających do alkoholu. Natomiast w przypadku przestępstwa karalne jest prowadzenie pod wpływem środka odurzającego (art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń, art. 178a § 1 Kodeksu karnego).

W przypadku alkoholu rozróżnienie nie nastręcza tylu trudności. O wykroczeniu mowa jest w sytuacji, gdy stężenie we krwi wynosi pomiędzy 0,2 do 0,5 promila, w przypadku przestępstwa – gdy stężenie przekracza 0,5 promila.

 

W przypadku narkotyków, sprawa nie jest tak prosta. W opracowaniach naukowych opisane są granice pomiędzy tym, co należy nazywać stanem „po użyciu”, a co „pod wpływem”:

 

Po użyciu (w: ng/l) Pod wpływem (w: ng/l)
Marihuana (THC) 1 – 2,5 Powyżej 2,5
Amfetamina 25-50 Powyżej 50
Kokaina 10-20 Powyżej 20

 

Potrzeba wskazać, że w polskim prawie brak jest zdefiniowanych progów, powyżej których można by podjąć decyzję o stwierdzeniu jazdy pod wpływem lub po użyciu, wobec czego powyższa tabela stanowi jedynie propozycję czysto naukową. Stwierdzenie, czy osoba podejrzana znajdowała się w stanie po użyciu czy też pod wpływem, a co za tym idzie ocena kwalifikacji czynu, wciąż należy do organu procesowego.

Wobec powyższego, Sąd samodzielnie ustala, czy kierujący znajdował się po użyciu albo pod wpływem, opierając się nie tylko na konkretnej wartości wyniku badania toksykologicznego, ale również na spostrzeżeniach dotyczących sprawcy. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że wymagana jest indywidualna ocena wpływu danej substancji na sprawność psychosomatyczną kierowcy w stopniu podobnym, jak w sytuacji znajdowania się pod wpływem alkoholu.

Praktycznie oznacza to, że w każdej sprawie powoływani są biegli, którzy formułują opinie. Duże znaczenie ma fakt, że nie istnieje w pełni miarodajna metoda porównania wpływu narkotyków i alkoholu. Należy również pamiętać, że okolicznością obciążająca kierowcę może być posiadanie przy sobie narkotyków.

 

Co grozi za jazdę pod wpływem narkotyków?

Za wykroczenie polegające na prowadzeniu pojazdu po użyciu narkotyku należy spodziewać się kary aresztu lub grzywny w wysokości co najmniej 2500 złotych. Sąd nakłada też zakaz kierowania samochodem lub innym mechanicznym środkiem komunikacji na czas od 6 miesięcy do nawet 3 lat.

Zgodnie z art. 178a § 1 Kodeksu karnego: „Kto znajdując się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3”. Jeżeli sprawca czynu określonego w § 1 był wcześniej prawomocnie skazany za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo za przestępstwo określone w art. 173, art. 174, art. 177 lub art. 355 § 2 popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego lub dopuścił się czynu określonego w § 1 w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczonego w związku ze skazaniem za przestępstwo, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

Za spowodowanie wypadku pod wpływem narkotyków grozi do 3 lat więzienia. Jeżeli jednak w wyniku zdarzenia ktoś poniósł śmierć lub ciężki uszczerbek na zdrowiu, prawo przewiduje od 3 do nawet 16 lat pozbawienia wolności w przypadku ciężkiego uszczerbku na zdrowiu oraz od 5 do nawet 20 lat pozbawienia wolności w przypadku śmierci pokrzywdzonego. W sytuacji, gdy zdarzenie zostanie zakwalifikowane jako katastrofa z ofiarą śmiertelną, sprawca może trafić do więzienia nawet na 30 lat.

 

Jak przebiega badanie na obecność narkotyków?

Funkcjonariusze Policji mogą przeprowadzić badanie na obecność narkotyków w organizmie kierowcy. Procedura ta może obejmować testy przesiewowe ze śliny lub potu, a w przypadku pozytywnego wyniku, pobranie próbek krwi lub moczu do analizy laboratoryjnej.

Narkotesty nie wykazują stężenia ewentualnie wykrytego narkotyku, wobec czego kolejnym krokiem jest wykonanie badań toksykologicznych. Ich wyniki są niezwykle istotne,  ponieważ na ich podstawie następuje kwalifikacja prawna czynu – od ustalonego stężenia będzie zależeć to, czy dana osoba zostanie oskarżona o popełnienie wykroczenia, czy przestępstwa. Może się też okazać, że bardziej dokładny i wiarygodny pomiar pozwoli kierowcy uniknąć odpowiedzialności karnej. W praktyce bardzo wiele stosowanych policyjnych narkotestów daje wyniki fałszywie dodatnie.

Ostatecznie decydujący wpływ na przebieg sprawy ma wiele czynników i okoliczności. Prawo karne przewiduje m.in. nadzwyczajne złagodzenie odpowiedzialności karnej, odstąpienie od wymierzenia kary, czy też warunkowe umorzenie postępowania karnego. Wykazanie nieumyślności powinno powodować niemożność pociągnięcia do odpowiedzialności. Znaczenie dla sprawy może też mieć poprawność wykonania narkotestu i badania toksykologicznego, a także interpretacja ich wyników.

Dlatego nie należy pozostawiać spraw własnemu biegowi i zadbać o profesjonalną pomoc prawną.

Nasza kancelaria ma doświadczenie w sprawach z zakresu prawa karnego. Pomagamy kierowcom zatrzymanym za jazdę po narkotykach i alkoholu. Występujemy przed sądem, skutecznie dążąc do uzyskania jak najkorzystniejszego rozwiązania.